Bu içerik, ilgili yazılım ve bilgiler kontrol edilerek güncel sürüm ve kullanım durumuna göre revize edilmiştir.
Yazar: Bünyamin KAYA
- Windows 11, desteklenen Precision Haptic Touchpad’lerde sağ tıklama alanının boyutunu doğrudan Ayarlar üzerinden değiştirmeye izin veriyor.
- Yeni ayar, sağ alt köşedeki sağ tıklama bölgesini Default, Small, Medium ve Large seçenekleriyle kullanım alışkanlıklarına göre özelleştirebiliyor.
- Windows 11’in yeniden boyutlandırılabilir sağ tıklama alanı özelliği, özellikle istemeden yapılan sağ tıklamaları azaltarak daha kontrollü bir touchpad deneyimi sunmayı amaçlıyor.
- Özellik yalnızca basılabilir yüzeye sahip desteklenen touchpad’lerde kullanılabildiği için her Windows 11 dizüstü bilgisayarda görünmesi beklenmemeli.
- Microsoft’un yeni haptics API’si ve tasarım yönergeleri, Windows’ta dokunsal geri bildirimi daha tutarlı ve erişilebilir bir kullanıcı deneyimine dönüştürme hedefini destekliyor.
Windows 11, touchpad (dokunmatik yüzey) kullanıcılarının sağ tıklama deneyimini daha fazla kişiselleştirmesine olanak tanıyan yeni bir özelliği kullanıma sundu. Artık kullanıcılar, touchpad üzerindeki sağ tıklama bölgesinin boyutunu doğrudan ayarlayabiliyor. Bu özellik, özellikle Precision Touchpad (Hassas Dokunmatik Yüzey) kullanan dizüstü bilgisayarlarda yanlışlıkla yapılan tıklamaları azaltmayı ve sağ tıklamayı daha sezgisel hale getirmeyi amaçlıyor.
Windows 11’de sağ tıklama alanının boyutunu değiştirme özelliği artık resmi olarak kullanıma sunuldu. Kullanıcılar, touchpad’in sağ alt köşesinde tek parmakla yapılan sağ tıklamaların algılanacağı bölgenin ne kadar geniş olacağını kendileri belirleyebiliyor. Böylece touchpad üzerinde çalışırken yanlışlıkla sağ tıklama yapma ihtimali azaltılırken, kullanıcıların kendi kullanım alışkanlıklarına daha uygun bir deneyim elde etmesi hedefleniyor.
Özellik ilk olarak 30 Mart 2026 tarihinde Windows Insider testlerine dahil edildi. Ardından 23 Haziran tarihli isteğe bağlı önizleme güncellemesi KB5095093 ile daha geniş bir kullanıcı kitlesine ulaştı. Microsoft, özelliği nihayet 14 Temmuz 2026 tarihinde yayımlanan zorunlu Temmuz 2026 Patch Tuesday (Salı Yaması) güncellemesi KB5101650 ile genel kullanıma sundu.
Bilgi: KB5101650 güncellemesiyle özellik, Windows 11 24H2 ve 25H2 sürümlerinde kullanılabilir hale geldi. İlgili işletim sistemi derlemeleri 26100.8875 ve 26200.8875 olarak belirtiliyor.
Windows 11 Touchpad Sağ Tıklama Alanı Nasıl Ayarlanıyor?
Microsoft’un açıklamasına göre kullanıcılar artık Settings > Bluetooth & devices > Touchpad yolunu izleyerek sağ tıklama bölgesinin boyutunu değiştirebiliyor. Buradaki seçenek sayesinde touchpad’in sağ alt köşesinde tek parmakla yapılan sağ tıklamanın algılanacağı alan genişletilebiliyor veya daraltılabiliyor. Windows 11’de touchpad tarafındaki diğer yeni ayarlar hakkında daha fazla bilgi için Windows 11 build 26300.8142 ile gelen yeniliklere de göz atabilirsiniz.
Sunulan seçenekler arasında Default (Varsayılan), Small (Küçük), Medium (Orta) ve Large (Büyük) seçenekleri bulunuyor. Böylece kullanıcı, touchpad kullanım şekline göre sağ tıklama alanını kendisi belirleyebiliyor. Bazı cihazlarda ise OEM (Orijinal Ekipman Üreticisi) tarafından sunulan ek ayarlama desteğine bağlı olarak Custom (Özel) seçeneği de görülebiliyor.
Bu ayarın özellikle sağ alt köşeye istemeden dokunma veya basma sorunu yaşayan kullanıcılar için faydalı olması bekleniyor. Sağ tıklama bölgesinin boyutunu kullanım alışkanlığına göre değiştirmek, touchpad üzerinde daha kontrollü bir kullanım sağlayabilir.
Önemli uyarı: Microsoft, resizable right-click zone (yeniden boyutlandırılabilir sağ tıklama alanı) özelliğinin yalnızca basılabilir yüzeye sahip touchpad’lerde kullanılabildiğini belirtiyor. Dolayısıyla özelliğin Windows 11’in desteklenen bir sürümünü kullanan her dizüstü bilgisayarda mutlaka görünmesi beklenmemeli.
Ayara ulaşmak için Settings > Bluetooth & devices > Touchpad > Touchpad yolunu takip etmek gerekiyor. Ardından Gestures & Interaction (Hareketler ve Etkileşim) bölümünde ilgili sağ tıklama alanı ayarı bulunabiliyor. Buradaki açılır menü üzerinden Default, Small, Medium ve Large seçeneklerinden biri seçilebiliyor. Cihaz üreticisi kendi ayarlama desteğini sunuyorsa aynı menüde Custom seçeneği de yer alabiliyor.
Bu özellikle birlikte Windows 11, touchpad üzerindeki sağ tıklama davranışı konusunda kullanıcıya daha doğrudan bir kontrol sunuyor. Özellikle yanlış tıklamaları azaltmak isteyen kullanıcılar için küçük ancak pratik bir kişiselleştirme seçeneği olarak öne çıkan özellik, Temmuz 2026 güncellemesiyle desteklenen cihazlarda erişilebilir durumda.
Windows tarihinde yerel sağ tıklama alanı yeniden boyutlandırma desteği bir ilk olma özelliği taşıyor. Microsoft daha önce bu tür ayarlamalara, yalnızca deneyimli power user (ileri düzey kullanıcıların) başvurabileceği kayıt defteri (registry) düzenlemeleri veya AutoHotkey ve TouchPal gibi üçüncü taraf input remapper (giriş yeniden eşleme) araçları üzerinden izin vermiş olabilir. Ancak Temmuz 2026 güncellemesi, artık bu ayarı doğrudan ve herkesin kolayca erişebileceği şekilde Settings (Ayarlar) uygulamasına getiriyor.
Bir MacBook ile birkaç Windows bilgisayar arasında zamanını bölen biri olarak, bu güncelleme bana Windows’un, Mac’lerin uzun süredir sunduğu küçük ama kullanışlı özellikler konusunda arayı kapatmaya başladığını hissettiriyor. Bu, kullanıcı deneyimine eklenen küçük bir ayrıntı gibi görünse de aslında önemli bir polish (ince işçilik ve kullanım deneyimi iyileştirmesi) örneği.
Bence çoğu Windows kullanıcısının uzun zamandır özlediği şey de tam olarak bu. Özellikle arkadaşlarının trackpad (dokunmatik yüzey) üzerinde daha rahat ve daha az kısıtlamayla hareket ettiğini gören kullanıcılar için, Windows’un bu tür küçük kullanım kolaylıklarını nihayet daha erişilebilir hale getirmesi oldukça olumlu bir gelişme.
Windows 11’in Yeni Yeniden Boyutlandırılabilir Touchpad Ayarı macOS ile Nasıl Karşılaştırılıyor?
Açık olmak gerekirse, MacBook’ların haptic trackpad (dokunsal trackpad) üzerinde kullanıcıların sağ tıklama bölgesinin boyutunu değiştirmesine olanak tanıyan bir özelliği bulunmuyor. macOS, sağ tıklamanın nerede yapılacağını seçmenize izin verse de bu bölgenin sınırları sabit ve kullanıcı tarafından büyütülüp küçültülemiyor.
Mac’te sağ tıklama ayarlarına ulaşmak için System Settings (Sistem Ayarları) > Trackpad > Point & Click (İşaretle ve Tıkla) yolunu takip etmeniz gerekiyor. Bu menüde, Secondary click (İkincil tıklama) başlığı altında üç farklı seçenek sunuluyor:
Click or Tap with Two Fingers (İki Parmakla Tıklama veya Dokunma) — Varsayılan seçenek.
Click in Bottom Right Corner (Sağ Alt Köşeye Tıklama) — Windows 11’deki yeni ayara en çok benzeyen seçenek.
Click in Bottom Left Corner (Sol Alt Köşeye Tıklama) — İkincil tıklama bölgesini touchpad’in sol alt köşesine taşıyor.
Dolayısıyla temel fark, Windows 11’in sağ tıklama bölgesinin boyutunu değiştirme imkânı sunması, macOS’un ise yalnızca ikincil tıklamanın konumunu belirlemenize izin vermesi.
Çoğu kullanıcı için bu özellik “göz devirmelik” bir ayrıntı gibi görünebilir. Ancak daha niş ihtiyaçlara sahip kullanıcılar açısından bu, Windows ekibinin büyük değişiklikler yerine işletim sistemi etkileşimlerini adım adım geliştirmeye devam ettiğini gösteren bir başka işaret.
Aynı zamanda bu gelişme, Microsoft’un OEM (Orijinal Ekipman Üreticisi) iş ortaklarına daha fazla güvendiğinin de bir göstergesi olarak değerlendirilebilir. Şirket, Windows’taki kullanıcı deneyimini daha da geliştirecek touchpad donanımlarının üreticiler tarafından sunulması konusunda daha fazla güven kazanıyor gibi görünüyor.
Windows 11’in Precision Haptic Touchpad’leri Daha Sezgisel Hale Geliyor
Microsoft, bu yılın büyük bölümünde Windows 11’de haptic (dokunsal) geri bildirim deneyimini geliştirmeye odaklanıyor. Sağ tıklama alanını yeniden boyutlandırma özelliği de aslında, işletim sisteminde dokunmatik geri bildirimi daha temel ve önemli bir kullanıcı deneyimi unsuru haline getirmeye yönelik çok daha kapsamlı çalışmanın küçük bir parçası.
Microsoft, haziran ayında geliştiriciler için haptics (dokunsal geri bildirim) tasarım yönergelerinin tamamını yayımladı. Şirket bunun yanında, desteklenen mouse (fare), touchpad (dokunmatik yüzey) ve kalemlerde uygulamaların belirli titreşim modellerini tetiklemesine olanak tanıyan yeni InputHapticsManager API’sini de kullanıma sundu.
Hiç kimse dokunsal geri bildirimin (haptics) sadece anlamsız bir titreşimden ibaret olmasını istemez. Neyse ki Windows artık farklı geri bildirim türlerini belirli bir sistem altında tanımlıyor ve bunları iki kategoriye ayırıyor:
Interaction feedback (Etkileşim geri bildirimi), bir işlem gerçekleştirilirken ortaya çıkan anları kapsıyor. Örneğin bir öğeyi bırakabileceğiniz hedef alanın üzerine geldiğinizde oluşan hafif bir titreşim, bir nesne hizalama kılavuzuna oturduğunda verilen keskin bir titreşim veya slider (kaydırıcı) gibi belirli adımlar arasında ilerlerken oluşan daha güçlü bir titreşim bu kategoriye giriyor.
Process confirmation (İşlem onayı) ise tamamlanan bir işlemin sonucuna yönelik geri bildirim sağlıyor. Başarılı işlemler için yükselen bir titreşim deseni, hatalar içinse azalan bir titreşim deseni kullanılıyor.
Bu titreşim dalga biçimlerinin her biri intensity (yoğunluk), decay (sönümlenme) ve sharpness (keskinlik) olmak üzere üç değişken üzerinden ayarlanıyor. Microsoft burada geliştiricilerden, her uygulamanın kendi yöntemini geliştirmesi yerine tutarlı geri bildirim modellerine bağlı kalmasını istiyor.
Microsoft’un yönergelerinde ayrıntıların milisaniye seviyesine kadar belirlenmiş olması özellikle dikkat çekici. Bu durum, şirketin kullanıcı deneyimine artık daha fazla önem vermeye başladığını gösteriyor. Tetikleyici işlem ile dokunsal geri bildirim arasındaki sürenin 50 ms’nin altında olması gerekiyor. Aksi halde kullanıcının yaptığı işlem ile hissettiği geri bildirim arasındaki bağlantı zayıflamaya başlıyor.
Evet, titreşimler elbette yeni bir teknoloji değil ve bu nedenle gereğinden fazla heyecanlanmayı gerektirmiyor. Microsoft’un gelişmiş haptics (dokunsal geri bildirim) konusundaki ek çalışması da özelliğin geçmişinin tahmin edilenden daha eski olduğunu gösteriyor. Windows Mobile ve Pocket PC uygulamaları, 2003 gibi erken bir tarihte dokunma ve hata durumları için temel titreşimli geri bildirim sunuyordu. Xbox kontrolcüleri ise ilk Xbox döneminden bu yana rumble (titreşim) özelliğini kullanıyor.
Ancak buradaki asıl yenilik, dokunsal geri bildirimin masaüstü işletim sisteminin kendisinde tasarlanmış bir sistem olarak ele alınması. Microsoft bunu aynı zamanda kısmen bir erişilebilirlik özelliği olarak konumlandırıyor. Şirketin yaklaşımına göre dokunsal geri bildirim; görme engelli veya az gören kullanıcıların yanı sıra işitme engelli ya da işitme güçlüğü yaşayan kişilere, ekrana veya hoparlöre ihtiyaç duymadan gerçekleştirdikleri bir işlemi doğrulama imkânı sağlayabiliyor. Bu yaklaşım oldukça mantıklı.
Microsoft’un desteklenen cihazlar arasında özellikle belirttiği, internetin favorilerinden Logitech MX Master 4 de bu kapsamda öne çıkıyor. Mouse, kaydırma işlemi bir sınır noktaya ulaştığında veya bir nesne hizalama kılavuzuna oturduğunda hafif dokunsal titreşimler sağlayabiliyor. Bu yaklaşım, Apple’ın yaklaşık on yıldır Mac trackpad’lerinde uyguladığı sisteme oldukça doğrudan bir paralellik oluşturuyor.
Apple’ın Force Touch trackpad’i, 2015 yılında MacBook ile birlikte kullanıma sunuldu ve o tarihten bu yana tüm MacBook Pro ve MacBook Air modellerinde, ayrıca Magic Trackpad 2 üzerinde yer aldı.
Force Touch trackpad’ler fiziksel olarak hiç hareket etmiyor. Bunun yerine bir dizi basınç sensörü ve Apple’ın Taptic Engine sistemi, titreşim yoluyla bir tıklama hissini simüle ediyor. Aynı mekanizma, Keynote ve Pages gibi uygulamalarda bir şekli kenar boşluğuna veya başka bir nesneye hizaladığınızda da dokunsal geri bildirim sağlıyor.
Bu yaklaşım, Microsoft’un artık Windows’ta sunduğu Align (Hizalama) dalga biçimiyle neredeyse birebir aynı konsepte dayanıyor. Başka bir ifadeyle Microsoft, masaüstü Windows deneyiminde dokunsal geri bildirimi daha sistematik ve tutarlı hale getirerek Apple’ın uzun süredir uyguladığı yaklaşımın benzerini kendi platformuna taşıyor.
Apple’ın bu teknolojiyi geliştirmek ve olgunlaştırmak için yaklaşık on yıllık bir geçmişe sahip olması, Microsoft’un karşılaştırılacağı standardı da doğal olarak belirliyor. Bu nedenle Microsoft’un dokunsal touchpad deneyiminin Apple’ın seviyesine ne kadar yaklaşabildiği önümüzdeki dönemde önemli bir ölçüt olacak.
Elbette burada göz önünde bulundurulması gereken bir nokta var: Precision Haptic Touchpad’ler hâlâ OEM’lerin (Orijinal Ekipman Üreticilerinin) geliştirmesi ve cihazlarına dahil etmesi gereken özel bir donanım kategorisi. Yani Windows’un yazılım tarafında sunduğu destek tek başına yeterli değil; üreticilerin de bu donanımı dizüstü bilgisayarlarında kullanması gerekiyor.
Ancak yeni sağ tıklama alanı yeniden boyutlandırma ayarı, yeni API ve geliştiriciler için yayımlanan tasarım yönergeleri, OEM’lere modern haptic touchpad’leri Windows dizüstü bilgisayarlarına dahil etmeleri için daha fazla neden sunuyor. Bu gelişmeler, Windows’taki dokunsal etkileşim deneyiminin hem yazılım hem de donanım tarafında daha geniş bir ekosisteme yayılmasının önünü açabilir.
İlgili Yazılar
Xbox Backward Compatibility PC’ye Geldi: İlk Oyunlar
Windows 11 Properties Koyu Tema Desteği Alıyor
Windows 11 Build 28120.2546: Yenilikler ve Kurulum
Windows 11 Build 26220.8925: Yeni Özellikler ve Düzeltmeler
Windows 11 KB5101684 Güncellemesi: Neler Değişiyor?
